Relacja z praktycznych warsztatów w drugim dniu EKMP

Problems solved? Fairness guaranteed? Przede wszystkim – knowledge delivered.

Jeśli chodzi o towary i kapitał, to europejski rynek jest rzeczywiście jednolity. Jeśli chodzi o usługi, to już niekoniecznie: jeśli firma z jednego kraju będzie chciała dostarczać swoje usługi w drugim kraju, to doświadczy ogromnej ilości przeszkód

– zauważył podczas pierwszego dnia VI EKMP prezes IMP Stefan Schwarz. Organizując Kongres, Inicjatywa Mobilności Pracy stara się wpływać na to, by spór polityczny o delegowanie pracowników nie sprowadzał się do haseł, stereotypów i emocji. Jak to osiągnąć? Poprzez wymianę poglądów, poznanie stanowisk i argumentów zainteresowanych stron, a przede wszystkim, dostarczając rzetelnej wiedzy. Temu służył przede wszystkim drugi dzień VI EKMP. Jego uczestnicy jak co roku mogli wybierać spośród kilkunastu praktycznych warsztatów, które poprowadzili uznani eksperci z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych z kraju i zagranicy.

Zakaz teoretyzowania

Podobnie jak w przypadku poprzednich edycji Kongresu, w drugim dniu VI EKMP organizatorzy przygotowali dla uczestników szereg warsztatów. Ich wspólnym mianownikiem był brak teoretyzowania, lecz przedstawienie praktycznych rozwiązań problemów, z którymi przedsiębiorcy oraz inni interesariusze mierzą się na co dzień. Założeniem warsztatów było również to, że dotyczyć mają najaktualniejszych zagadnień prawa krajowego i unijnego, zapewniać najświeższą wiedzę oraz dotyczyć delegowania do państw przyjmujących największą liczbę pracowników delegowanych. Według badań laureatów Nagrody Labor Mobilis 2017, F. De Wispelaere oraz prof. J. Pacoleta, są nimi Niemcy, Francja oraz Belgia.

Zgodne z prawem oddelegowanie obywatela państwa trzeciego

Poranny blok rozpoczął się warsztatem naczelnik Anny Siwieckiej (Centrala ZUS), która w formie (tradycyjnie cieszącej się wielką popularnością) sesji odpowiedzi na pytania przeprowadziła uczestników przez meandry procedur wnioskowania o A1. Istotną częścią jej warsztatu były również zagadnienia dotyczące delegowania obywateli państw spoza Unii Europejskiej, zwłaszcza w świetle najnowszego orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości UE. Temat ten, niewątpliwie jedno z „najgorętszych” w ostatnim czasie zagadnień w zakresie transgranicznej mobilności pracy, przewijał się zresztą w wielu warsztatach. Każdy z nich omawiał tę kwestię z nieco innej perspektywy. Doskonałym preludium był warsztat Pawła Kułagi, który z pozycji Przewodniczącego Komitetu ds. Migracji Zarobkowej Polsko-Ukraińskiej Izby Gospodarczej przedstawił rozważania dotyczące migracji obywateli naszego wschodniego sąsiada do Polski.

Z kolei Marta Zięba-Szklarska wzięła w szczególności na warsztat legalizację pobytu i zatrudnienia takich osób oraz zgodnego z prawem ich oddelegowania. Zagadnienia te analizowała w szczególności z punktu widzenia polskiego prawa i praktyki księgowej. W szczególności zwróciła uwagę na niezbędne dokumenty w państwie wysyłającym oraz czas pobytu w państwie oddelegowania. Nie zabrakło również praktycznych wskazań co do „wizy Vander Elst”. Spędza ona sen z powiek wielu przedsiębiorcom, zwłaszcza tym, którzy delegują do Niemiec.
Zagadnienia tego nie zabrakło również w warsztacie mec. Steffena Paslera. Na prośbę organizatorów, skoncentrował się on na pokazaniu praktycznych problemów z tym związanych z perspektywy niemieckiego prawa i praktyki. Wokół konieczności uzyskania tego dokumentu i jego zgodności z prawem niemieckim i europejskim narosło bowiem wiele mitów i warsztat mec. Paslera stanowił okazję do ich weryfikacji w praktyce.

Jak legalnie wysłać pracownika do Niemiec (również po wejściu w życie Dyrektywy 2018/957)?

Warsztaty M. Zięby-Szklarskiej oraz mec. S. Paslera nie były rzecz jasna jedynymi dotyczącymi delegowania pracowników do Niemiec. Uczestnicy VI EKMP mieli po raz pierwszy okazję uczestniczyć w unikalnym warsztacie DLA Piper – Partnera VI EKMP. Po raz pierwszy w historii Kongresu poprowadził go duet prawników-praktyków z dwóch różnych państw UE. Mec. Dominika Nowak, Senior Associate z polskiego biura DLA Piper oraz dr. Bernd Borgmann, Partner z niemieckiego biura DLA. Prelegenci podzielili się swoim doświadczeniem oraz perspektywą prawników praktykujących po obu stronach Odry. Przedstawili oni, na przykładzie „z życia wziętych” spraw, które sami prowadzili, procedury i obowiązki przedsiębiorców delegujących pracowników do Niemiec. Zadbali także o odniesienia do dyrektywy 2018/957, nowelizującej przepisy o delegowaniu pracowników. Uczestnicy warsztatu otrzymali wskazówki, jakie kroki powinni podjąć przed 30 lipca 2020 r. przedsiębiorcy realizujący kontrakty w Niemczech, oraz ci, którzy przed tą datą je rozpoczną.

Delegowanie pracowników do Niemiec

Tematykę tą omówiła również mec. Beata Donay. W swoim interaktywnym warsztacie (dużo było w nim pytań uczestników i odpowiedzi Prowadzącej) przedstawiła ona transgraniczne użyczanie pracowników do Niemiec, w szczególności nowe obowiązki spoczywające na firmach użyczających po zmianie ustawy o użyczaniu pracowników (AÜG) w związku z ograniczeniem okresu użyczania pracownika temu samemu użytkownikowi do 18-tu miesięcy i wprowadzeniem zasady „equal pay po 9-ciu miesiącach użyczania”. Wprowadzone zmiany i idące za tym nowe obowiązki firm użyczających przesunęły punkt ciężkości kontroli przeprowadzanych przez niemiecką władzę.

Konkretnych wskazówek dla przedsiębiorców jak wywiązać się ze spoczywających na nich obowiązków nie zabrakło również w warsztacie mec. Piotra Kozłowskiego. Prowadzący omówił „cienką czerwoną linię” rozgraniczającą usługi budowlane od montażowych w prawie niemieckim. Posłużył się przy tym wieloma praktycznymi przykładami i odniesieniami ze swojej praktyki, w tym również przed niemieckimi sądami.

Francja: (urzędnicza) arogancja? Co z Belgią?

Kontrolować mniej – kontrolować skuteczniej: takie są aktualne postulaty francuskiego ustawodawcy. W ramach transpozycji dyrektywy rewizyjnej nr 2018/957/UE, we Francji przyjęto ustawę nr 2018-771 z 5 września 2018 roku („Loi Avenir”). Ma ona dwa cele: kontrolować i sankcjonować. Biorąc pod uwagę tak zarysowane cele, nic dziwnego, że warsztat mec. Marty Bledniak oraz Agnieszki Paszkowski (z udziałem Zuzanny Piotrowskiej z HSG Avocats) przyciągnął uwagę wielu uczestników delegujących pracowników do Francji.

Loi Avenir z jednej strony ułatwić ma obowiązki deklaracyjne podmiotom prawnym oddelegowującym pracowników w sposób stały i dbającym o legalność swoich działań. Z drugiej – ma to pozwolić instytucjom kontrolnym na skupienie się na przypadkach poważnych naruszeń prawa w zakresie oddelegowania. Nie mogło zatem zabraknąć warsztatów dotyczących tego, co zrobić w sytuacji kontroli. Mec. Christophe Wilner, posługując się konkretnymi przykładami ze swojej praktyki, pokazał jak zachować zimną krew w przypadku francuskiej kontroli u przedsiębiorcy – w tym jakie kroki podjąć i o czym pamiętać w takiej niekomfortowej sytuacji oraz jak wyjść z niej „z tarczą”.

O zmaganiach z uzyskiwaniem dokumentów A1 oraz dokonywaniem notyfikacji w systemie LIMOSA przy delegowaniu do Belgii opowiedział Bruno De Pauw. Trudno o właściwszą osobę na właściwym miejscu – B. De Pauw to doradca generalny w belgijskim Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych (RSZ/ONSS) oraz jeden z architektów systemu LIMOSA.

Gdzie leży sukces procesu delegowania pracowników?

Zdaniem Magdaleny Grygorowicz sukces procesu delegowania pracowników nie leży w Brukseli, Strasburgu czy w Centrali ZUS, ale na biurku kadrowej. To tam skupiają się jak w soczewce wszelkie problemy i zawiłe sprawy związane z delegowaniem. To od działów kadrowo-płacowych zależy w praktyce, czy zatrudnianie i wysyłanie pracowników do pracy za granicą będzie przebiegać płynnie i sprawnie, czy cała firma utknie w gąszczu niejasności, błędów i kosztownych kar. W dynamicznym warsztacie Prelegentka omówiła to, jak najlepiej praktycznie zorganizować wysłanie pracowników za granicę.

Typowo praktyczny charakter miał również bardzo dobrze oceniony przez uczestników warsztat drugiego z Partnerów Kongresu – CRIDO. Marek Gadacz, doradca podatkowy i Partner w zespole doradztwa podatkowego CRIDO zaproponował uczestnikom swojego wystąpienia trzy case studies.  Przeanalizował w nich m.in. zagadnienie różnic między podróżą służbową a oddelegowaniem i ich praktycznych, w tym prawnopodatkowych konsekwencji.

Wyzwanie PPK dla pracowników delegowanych (i ich pracodawców)

Pracownicze Plany Kapitałowe staną się jednym z największych wyzwań, tak pod względem administracyjnym, jak też kosztowym dla większości pracodawców w Polsce od lipca 2019 r. Rządowy program dodatkowego długoterminowego oszczędzania ma objąć nawet 11 milionów osób, a PPK powinien oferować prawie każdy pracodawca w Polsce. Warsztat dra Marcina Wojewódki, jednego z najwybitniejszych specjalistów w tym względzie w Polsce, cieszył się zrozumiałą uwagą i to mimo jego późnej pory. Komentarze uczestników były jednoznaczne – dr Wojewódka przybliżył tą rozległą i kompleksową tematykę w sposób modelowy.

KISS (Keep It Simple and Strict) ELA?

Prosto z Parlamentu Europejskiego zawitały na drugi dzień VI EKMP Iwona Kasprzyk-Sowa oraz Margareta Przybyła – merytoryczne doradczynie poseł Danuty Jazłowieckiej. Ta ostatnia ze względu na niecierpiące zwłoki kwestie w okręgu wyborczym nie mogła niestety dotrzeć na Kongres. Jej doradczynie stanęły jednak na wysokości zadania. W dwugłosie przedstawiły (w pigułce) najważniejsze zmiany dotyczące otoczenia prawnego swobody świadczenia usług – w tym nowelizację Dyrektywy o delegowaniu pracowników, założenia rewizji rozporządzenia o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w UE, które być może doczeka się głosowania jeszcze w obecnej kadencji Parlamentu, jak i osławiony Europejski Urząd ds. Pracy.
Warsztat ten stanowił jednocześnie znakomite preludium do Dialogu Obywatelskiego z Komisarz Elżbietą Bieńkowską (z którego relację można przeczytać tutaj).

Zapraszamy do obejrzenia galerii zdjęć z VI EKMP.

MK